“Een leugen is als een sneeuwbal: hoe langer men hem wentelt, des te groter wordt hij.”
Maarten Luther, Tafelgesprekken.
Het is eerst niet meer dan een handvol sneeuw, maar met elke meter die het kind de sneeuwbal vooruit rolt, hecht zich meer sneeuw aan de bal, tot hij nauwelijks nog te tillen is.
Zo gaat het, volgens Luther, ook met de leugen. Een leugen begint vaak klein. Een kleine verdraaiing, een half woord, of een verzwegen waarheid. Maar wie eenmaal begint, ontkomt er niet meer aan: de ene leugen roept de volgende op, om de eerste overeind te houden. Wat klein begon, wordt een last die niet meer te dragen valt.
In de Bijbel wordt God Zelf “de God der waarheid”[1] genoemd. Van de duivel wordt gezegd dat hij “een leugenaar is, en de vader der leugen”.[2] Wie liegt, spreekt dus niet zomaar een onschuldig woord uit. De leugenaar leent zijn mond aan de vader der leugen. De Heidelberger wijst ons er in Zondag 43 op dat God alle leugen en bedrog haat zelfs “als des duivels eigen werken.”
De uitspraak van Luther laat een beeld van groei zien. Het blijft niet bij één zonde. Denk maar aan koning David: een blik, een begeerte, overspel, leugen, en ten slotte een verschrikkelijke moord. Elke stap vloeide voort uit een andere zonde, totdat zijn daden een omvang hadden aangenomen die hij niet langer kon overzien. Zo gaat het ook met de leugen: wie haar niet dadelijk belijdt, ziet haar groeien tot een last die het geweten verstikt.
Stop daarom met het voortrollen door de sneeuwbal los te laten. Dat is het belijden van de zonde, ook al doet het pijn, ook al betekent het gezichtsverlies. “Die zijn overtredingen bedekt, zal niet voorspoedig zijn; maar die ze bekent en laat, zal barmhartigheid verkrijgen”[3]. Alleen in het licht van Christus, Die de Waarheid Zelf is, smelt de sneeuwbal van de leugen weg, en vindt de zondaar vergeving en vrede.
[1] Jesaja 65:16.
[2] Johannes 8:44.
[3] Spreuken 28:13.
